NIK po raz kolejny o przedsięwzięciach PPP

Partnerstwo publiczno-prywatne po raz drugi było przedmiotem kontroli NIK prowadzonej w 2019 roku. Pierwsza kontrola miała miejsce w 2012 roku. Celem jej była  ocena legalności, rzetelności i gospodarności przygotowania i realizacji inwestycji partnerstwa publiczno-prywatnego. Sprawdzano przygotowanie podmiotu publicznego do realizacji przedsięwzięć PPP, stopnień korzystania z formuły PPP w realizacji zadań publicznych, prawidłowość przygotowania projektów PPP, prawidłowość wyboru partnera prywatnego, postanowień umownych, kwestie zarządzania realizacją projektów PPP, stan realizacji projektów PPP w odniesieniu do założeń, analiz i warunków umów, zgodności efektów projektów PPP z założonymi celami, koszty realizacji projektów PPP oraz realizację obowiązków sprawozdawczych. Kontrola dotyczyła lat 2009–2012 (I półrocze), czyli  okres po zmianie regulacji dotyczących partnerstwa publiczno-prywatnego.

Wówczas:

„NIK pozytywnie oceniła podejmowanie przez podmioty publiczne przedsięwzięć w systemie partnerstwa publiczno-prywatnego, pomimo stwierdzonych nieprawidłowości oraz pomimo niewielkiej dotychczas skali realizacji inwestycji publicznych w formule PPP. Kontrolowane jednostki w zróżnicowanym stopniu były przygotowane do realizacji przedsięwzięć PPP. Najlepiej były przygotowane jednostki zaangażowane w realizację przedsięwzięć PPP w większej skali, które korzystały z fachowego doradztwa i analizowały przyczyny niepowodzenia nieudanych postępowań. Doradcy, których zadaniem było przeprowadzenie analiz i przygotowanie przedsięwzięcia, byli zatrudniani w sposób gospodarny i przy zachowaniu zasad konkurencji. Nieprawidłowości polegały na nierzetelnym przygotowaniu niektórych przedsięwzięć PPP, co nie pozwoliło na wyłonienie partnera prywatnego do ich realizacji lub prowadziło do zawarcia umów na warunkach niekorzystnych dla podmiotu publicznego. Podejmowano też próby realizacji przedsięwzięcia PPP bez przeprowadzenia analiz wskazujących na  optymalny sposób realizacji planowanej inwestycji publicznej lub ignorowano wyniki przeprowadzonych analiz w postępowaniach zmierzających do wyboru partnera prywatnego. Negocjowane umowy nie dochodziły do skutku, ponieważ podmioty publiczne dążyły do obarczenia maksymalnym ryzykiem przedsięwzięcia partnera prywatnego i nie godziły się na dopłaty na rzecz partnera prywatnego, nawet kiedy takie dopłaty wynikały z przeprowadzonych analiz.”

Kontrola przeprowadzona w 2019 roku, której wyniki NIK podała do publicznej wiadomości pod koniec lipca 2020 roku, miała odpowiedzieć na pytanie „Czy przedsięwzięcia podejmowane przez jednostki samorządu terytorialnego z udziałem partnera prywatnego w formule PPP przygotowano i realizowano prawidłowo i skutecznie?”.

Jak można przeczytać w udostępnionej informacji o przeprowadzonej kontroli:

Najwyższa Izba Kontroli ocenia pozytywnie wybór przez skontrolowane
jednostki samorządu terytorialnego formuły partnerstwa publiczno-
-prywatnego do realizacji zadań publicznych. Skala tak realizowanych
zadań była jednak niewielka. Skontrolowane podmioty na ogół prawidłowo identyfikowały zadania możliwe do wykonania w formule PPP, sporządzały niezbędne analizy, dokonywały podziału ryzyk, korzystając w swoich działaniach ze wsparcia profesjonalnych doradców.
Stosowano właściwy tryb wyboru partnerów prywatnych, a 15 z 20 postępowań na wybór tych partnerów przeprowadzono zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami.
Najwięcej trudności kontrolowanym jednostkom sprawiało zarządzanie
realizacją przedsięwzięć PPP. Podmioty publiczne nie dostosowywały
swojej organizacji do zadań związanych z zarządzaniem projektami,
a także nie posiadały procedur pozwalających na skuteczne monitorowanie i kontrolę realizacji postanowień umów.
Zarządzanie przedsięwzięciami na etapie inwestycyjnym przebiegało
na ogół w sposób prawidłowy. Partnerzy prywatni wykonywali swoje
zadania (poza nielicznymi wyjątkami) terminowo i w zakresie przewidzianym umowami.

W podsumowaniu NIK wskazuje, że w 5 przedsięwzięciach na etapie utrzymania lub zarządzania wytworzoną infrastrukturą stwierdzono w różnej skali nieprawidłowości, tj.:
– nienaliczaniu kar umownych, pomimo wystąpienia okoliczności
uzasadniających ich naliczenie,
– nieegzekwowaniu od partnerów prywatnych wszystkich obowiązków wynikających z umów,
– nierzetelnej weryfikacji raportów partnerów prywatnych,
– nieprawidłowym zarządzaniu zmianami umów.
Natomiast podstawowe cele 14 z 15 przedsięwzięć PPP zostały osiągnięte. W sześciu przedsięwzięciach nie zawsze osiągano określone w umowach
szczegółowe parametry jakościowe lub ilościowe świadczonych usług.
Umowy PPP zabezpieczały podmioty publiczne przed negatywnymi konsekwencjami nieosiągania zakładanych w nich parametrów. Jednak dwie
skontrolowane jednostki (…) nie podejmowały
działań przewidzianych w umowach w takich sytuacjach.

Dalej czytamy:

Skala realizacji zadań publicznych w formule PPP była niewielka.
W latach 2016–2019 w 16 skontrolowanych jednostkach planowano
realizację ok. 2,8 tys. przedsięwzięć, przy czym w formule PPP tylko 26,
a realizowano 15. Wartość realizowanych przedsięwzięć PPP stanowiła
7% w stosunku do wartości ogółem wszystkich planowanych do realizacji
w jednostkach objętych kontrolą.
Największą grupę realizowanych przedsięwzięć w formule PPP stanowiły przedsięwzięcia polegające na: wykonaniu termomodernizacji obiektów użyteczności publicznej i zarządzaniu tymi obiektami (4), budowie,
utrzymaniu i zarządzaniu lub wyłącznie utrzymaniu i zarządzaniu obiektami związanymi z gospodarką odpadami (3), zarządzaniu obiektami turystyczno-kulturalnymi (3). Pojedyncze projekty dotyczyły: świadczenia
usług związanych z gospodarką wodno-kanalizacyjną, utrzymania i zarządzania obiektem rekreacyjno-sportowym, zarządzania parkiem naukowo-technologicznym, rozbudowy i eksploatacji parkingu, modernizacji wiat przystankowych.
Kontrolą objęto działania podmiotów publicznych związane z identyfikacją
i przygotowaniem 26 przedsięwzięć, 20 postępowań na wyłonienie partnera prywatnego, a także realizację 15* przedsięwzięć PPP, dla których zawarto umowy PPP lub umowy koncesji.

* Sześć przedsięwzięć nie wyszło poza fazę przygotowań, natomiast dla pięciu nie wyłoniono partnera prywatnego.

Informacja o wynikach kontroli – Realizacja przedsięwzięć w formie partnerstwa publiczno-prywatnego przez jednostki samorządu terytorialnego

 

źródło: www.nik.gov.pl

Data publikacji: 2020.09.03


Wszelkie materiały zamieszczone w niniejszym Serwisie chronione są przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Zabronione jest bez zgody Redakcji Forum PPP - magazynu inwestycji publicznych/serwisu forumppp.pl wyrażonej na piśmie pod rygorem nieważności: kopiowanie, rozpowszechnianie lub jakiekolwiek inne wykorzystywanie w całości lub we fragmentach informacji, danych, materiałów lub innych treści poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym.


POPRZEDNI ARTYKUŁNASTĘPNY ARTYKUŁ
« »